M-Bus (Meter-Bus), doğalgaz, su ve elektrik sayaçlarının uzaktan okunmasını sağlayan Avrupa standardı bir haberleşme protokolüdür.
Isı pay ölçer (ısı paylaştırım) sistemi ise merkezi ısıtmalı binalarda her bağımsız bölümün tükettiği ısı enerjisini adil biçimde ölçerek faturalandırmaya olanak tanır.
Diyafonum olarak Mersin'de 20 yıllık tecrübemizle, 5627 sayılı Enerji Verimliliği Kanunu ve EN 1434 standardına tam uyumlu çözümler sunuyor; Siemens, Kamstrup, Diehl ve Landis+Gyr gibi dünya devi markaların yetkili satış, kurulum, servis ve periyodik muayene hizmetlerini veriyoruz.
🏢 Hizmet Bölgemiz: Mersin merkez (Akdeniz, Mezitli, Toroslar, Yenişehir), Tarsus, Erdemli, Silifke, Anamur ve tüm ilçeler.
🏠 Uygulama Alanları: Apartmanlar, siteler, AVM'ler, oteller, hastaneler, kamu binaları, endüstriyel tesisler.
1. M-Bus (Meter-Bus) Sistemi Nedir?
M-Bus (Meter-Bus), EN 13757 standardı ile tanımlanmış, sayaçların uzaktan okunması için geliştirilmiş bir Avrupa haberleşme standardıdır. İlk olarak 1990'ların başında Almanya'da Prof. Dr. Horst Ziegler tarafından Texas Instruments işbirliğiyle tasarlanmış, zamanla tüm Avrupa'da ve ülkemizde yaygınlaşmıştır.
M-Bus Nasıl Çalışır?
M-Bus sistemi temel olarak üç ana bileşenden oluşur:
M-Bus Master (Ana Ünite): Tüm sayaçlardan veri toplayan merkezi kontrol cihazıdır. Genellikle bir veri toplayıcı (data concentrator) veya doğrudan bir bilgisayar olabilir.
M-Bus Slave (Bağımlı Ünite): Her bir sayaçta (doğalgaz, su, elektrik, ısı sayacı) bulunan ve master'a veri ileten modüldür.
M-Bus Kablolama: İki telli (twisted pair) basit bir veri yolu yapısıdır. Polaritesi yoktur, yani + ve - yönü fark etmez. Bu, kurulumu son derece kolaylaştırır.
M-Bus protokolü, master cihazın slave cihazları tek tek sorguladığı (polling) bir master-slave mimarisine dayanır. Her slave cihazın benzersiz bir adresi vardır (birincil adres 0-250 arası veya ikincil adres olarak 8 byte'lık seri numarası). Master, belirli aralıklarla tüm slave'leri sorgular; sayaç endeksleri, anlık tüketim değerleri, hata kodları ve geçmişe dönük verileri toplar.
M-Bus'un Teknik Özellikleri
İletişim Hızı: 300 - 9600 baud (standart), yeni nesil cihazlarda 38400 baud'a kadar
Kablo Mesafesi: Tek segmentte 350 metreye kadar (toplamda 1000 metre)
Bağlı Cihaz Sayısı: Standart master başına 250 slave, repeater ile 1250'ye kadar
Güç Beslemesi: Slave cihazlar doğrudan M-Bus hattından beslenir (parazitik güç), ek güç kaynağı gerektirmez
Veri Güvenliği: Opsiyonel şifreleme desteği (EN 13757-7)
2. M-Bus Sisteminin Avantajları
Aşağıdaki tablo, M-Bus tabanlı uzaktan okuma sisteminin geleneksel manuel okuma yöntemine göre avantajlarını göstermektedir:
Özellik
Geleneksel Okuma
M-Bus Uzaktan Okuma
Okuma Sıklığı
Ayda 1 kez (fatura dönemi)
Günlük, saatlik, hatta dakikalık
İnsan Hatası
Yüksek (yanlış okuma, hatalı kayıt)
Sıfır (otomatik dijital okuma)
İş Gücü Maliyeti
Yüksek (personel, araç, zaman)
Minimum (sistem otomatik çalışır)
Veri Hassasiyeti
Düşük (tek endeks değeri)
Yüksek (anlık tüketim, profil, analiz)
Kaçak Tespiti
Zor, gecikmeli
Anlık alarm ve raporlama
Erişim Zorluğu
Kapalı kapı, ulaşılamayan sayaç
Sorunsuz (kablolu/kablosuz erişim)
Faturalama Esnekliği
Sınırlı
Zaman dilimli, tüketime dayalı
Yasal Uyumluluk
Kısmi
5627 sayılı Kanun, EN 1434, EN 13757 tam uyumlu
3. Isı Pay Ölçer (Isı Paylaştırım) Sistemi Nedir?
Isı pay ölçer (cost allocator), merkezi ısıtma sistemine sahip binalarda her bağımsız bölümün (daire, ofis, mağaza) tükettiği ısı enerjisini oransal olarak ölçen cihazdır. Cihaz, radyatör yüzey sıcaklığı ile ortam sıcaklığı arasındaki farkı sürekli ölçerek, o radyatörden yayılan ısı miktarını hesaplar. Bu sistem sayesinde her kullanıcı yalnızca tükettiği kadar öder — tıpkı elektrik veya su faturasında olduğu gibi.
Isı Pay Ölçer Çalışma Prensibi
Her radyatöre bir adet ısı pay ölçer cihazı monte edilir (genellikle radyatörün orta-alt bölgesine).
Cihaz iki sensörle çalışır: biri radyatör yüzey sıcaklığını, diğeri ortam (oda) sıcaklığını ölçer.
İki sıcaklık arasındaki fark belirli bir eşiği (genellikle 4-5°C) aştığında sayaç biriktirmeye (saymaya) başlar.
Radyatör ne kadar sıcak ve ne kadar uzun süre açık kalırsa, sayaç o kadar yüksek değer biriktirir.
Dönem sonunda tüm dairelerin sayaç değerleri okunur ve toplam ısıtma gideri, her dairenin toplam tüketim içindeki payına göre dağıtılır.
Isı Pay Ölçer Tipleri
Buharlaşmalı (Evaporatif) Isı Pay Ölçer: Eski tip, ampul içindeki sıvının buharlaşma hızına göre ölçüm yapar. Günümüzde artık üretilmemekte ve kullanılmamaktadır.
Elektronik Isı Pay Ölçer: Modern tip, mikroişlemci kontrollü, dijital ekranlı, hafızalı cihazlardır. Çift sensörlü (radyatör + ortam) yapısıyla hassas ölçüm yapar. Tüm yeni kurulumlarda yalnızca elektronik tip kullanılır.
⚠️ Önemli Uyarı: 5627 sayılı Enerji Verimliliği Kanunu ve ilgili yönetmelikler gereği, merkezi ısıtma sistemine sahip binalarda ısı pay ölçer takılması zorunludur. Uygulanmaması durumunda ciddi idari para cezaları söz konusudur.
4. Kalorimetre ve Isı Sayacı Çözümleri
Kalorimetre (ısı sayacı), bir ısıtma veya soğutma devresinde transfer edilen ısı enerjisini doğrudan fiziksel büyüklük cinsinden (kWh, MWh veya GJ) ölçen cihazdır. Isı pay ölçerden farklı olarak, kalorimetre toplam enerji miktarını ölçer ve genellikle kazan dairesinde ana hat üzerinde konumlandırılır.
Kalorimetre Bileşenleri
Debimetre (Akış Sensörü): Devreden geçen ısıtma suyunun hacmini veya kütlesini ölçer. Ultrasonik veya mekanik tipleri mevcuttur.
Sıcaklık Sensör Çifti (PT100/PT500): Gidiş ve dönüş hattındaki sıcaklıkları hassas biçimde ölçer (±0.1°C).
Hesap Ünitesi (Integrator): Enerjiyi hesaplayan mikroişlemci birim. Formül: E = V × ΔT × k (E: enerji, V: hacim, ΔT: sıcaklık farkı, k: ısı katsayısı).
Kalorimetre ve Isı Pay Ölçer Arasındaki Fark
Özellik
Isı Pay Ölçer
Kalorimetre (Isı Sayacı)
Ölçüm Yöntemi
Oransal (boyutsuz birim)
Mutlak (kWh, MWh, GJ)
Konum
Her radyatör üzerinde
Kazan dairesi ana hat veya daire girişi
Ölçüm Temeli
Radyatör ve ortam sıcaklık farkı
Debi × sıcaklık farkı (gidiş-dönüş)
Maliyet
Düşük (cihaz başına)
Yüksek (cihaz başına)
Kullanım Yeri
Merkezi sistem, dikey tesisat
Merkezi veya bireysel, yatay tesisat
EN 1434 Uyumu
EN 834 standardı
EN 1434 standardı
5. Kablolu ve Kablosuz M-Bus Sistemleri
M-Bus sistemleri, haberleşme altyapısına göre iki ana kategoriye ayrılır. Her iki çözüm de farklı bina tipleri ve ihtiyaçlara göre avantajlar sunar. Diyafonum olarak her iki sistemin de kurulum ve entegrasyonunu gerçekleştiriyoruz.
5.1. Kablolu M-Bus Sistemi
Geleneksel ve en güvenilir M-Bus çözümüdür. İki telli bus kablosu (J-Y(St)Y 2x2x0.8 mm gibi) ile tüm sayaçlar master cihaza bağlanır. Genellikle yeni binalarda veya tadilat sırasında tercih edilir.
Avantajlar: Kesintisiz iletişim, yüksek veri güvenliği, pil değişimi gerektirmez (hattan beslenir), düşük bakım maliyeti
Dezavantajlar: Kablo çekimi gerektirir, mevcut binalarda uygulaması zor olabilir
Uygulama: Yeni inşaatlar, kapsamlı tadilat projeleri, endüstriyel tesisler
5.2. Kablosuz M-Bus (Wireless M-Bus) Sistemi
EN 13757-4 standardıyla tanımlanan kablosuz M-Bus, sayaçların radyo frekansı (868 MHz ISM bandı) üzerinden veri iletmesini sağlar. Özellikle mevcut binalara sonradan sayaç takılması gereken durumlarda idealdir.
Avantajlar: Kablo çekimi gerektirmez, hızlı kurulum, mevcut binalara kolay adaptasyon, estetik görünüm
Dezavantajlar: Pil ömrü (genellikle 10-12 yıl), sinyal menzili sınırlaması, metal engeller sinyal zayıflamasına yol açabilir
Uygulama: Mevcut apartmanlar, siteler, tarihi binalar, kablolamanın zor olduğu yapılar
Kablolu vs Kablosuz M-Bus Karşılaştırması
Özellik
Kablolu M-Bus
Kablosuz M-Bus (wM-Bus)
Standart
EN 13757-2, EN 13757-3
EN 13757-4
Frekans
DC beslemeli veri yolu
868 MHz (ISM bandı)
Menzil
350 m / segment, toplam ~1000 m
Açık alanda 500-1000 m, bina içi 30-50 m
Güç
Hattan besleme (parazitik)
Pil (genelde 10-12 yıl ömür)
Kurulum Zorluğu
Orta-Yüksek (kablo çekimi)
Düşük (montaj yeterli)
Veri İletim Modu
Sürekli, sorgu-cevap (polling)
Periyodik yayın veya sorgu-cevap
Maliyet
Kablo + işçilik yüksek
Cihaz maliyeti biraz yüksek, işçilik düşük
6. Walk-by ve Drive-by Okuma Teknolojileri
Kablosuz M-Bus altyapısına sahip sistemlerde veri toplama iki temel yöntemle yapılır. Her iki yöntem de sayaç okuma personelinin dairelere girmesine gerek kalmadan, uzaktan ve hızlı biçimde tüm sayaç verilerinin toplanmasını sağlar.
6.1. Walk-by Okuma
Okuma personeli, el terminali (tablet veya özel el cihazı) ile bina çevresinde yürüyerek tüm kablosuz M-Bus sayaçlarının verilerini toplar. Cihaz, 868 MHz bandındaki radyo sinyallerini dinleyerek menzil içindeki tüm sayaçlardan otomatik olarak veri alır.
Personel binanın dışından, bahçesinden veya koridorundan yürüyerek okuma yapar
Tek bir geçişte yüzlerce sayaç okunabilir
Sayaçlara fiziksel erişim gerekmez
Toplanan veriler ofise dönüşte merkezi sisteme aktarılır
Maliyet: Personel + el terminali yatırımı
6.2. Drive-by Okuma
Walk-by yönteminin araçlı versiyonudur. Okuma aracına monte edilmiş daha güçlü bir alıcı anten ile, araç bina önünden yavaşça geçerken (20-30 km/s) tüm sayaç verileri toplanır. Büyük siteler, kampüsler ve dağınık yerleşimli aboneler için idealdir.
Araç üstü veya içi yüksek kazançlı anten sistemi
Saatte yüzlerce bina taranabilir
Geniş alana yayılmış aboneler için en verimli yöntemdir
GPS entegrasyonu ile konum bazlı veri eşleştirme
Maliyet: Araç + anten sistemi + personel
📡 Diyafonum Farkı: Mersin genelinde hem walk-by hem drive-by okuma hizmeti veriyoruz. Özellikle yazlık siteler, geniş kampüsler ve dağınık yerleşimli abone grupları için drive-by çözümümüzle ayda tek seferde tüm sayaçları okuyor, anında faturalandırmaya hazır hale getiriyoruz.
7. Merkezi Isıtma Sistemlerinde Tüketime Göre Paylaştırma
Türkiye'de özellikle 2000'li yıllar öncesinde inşa edilmiş apartmanların büyük çoğunluğu merkezi ısıtma sistemine sahiptir. Geleneksel yöntemde toplam yakıt gideri, dairelerin metrekaresine veya bağımsız bölüm sayısına göre eşit paylaştırılırdı. Bu yöntem hem adaletsizdir hem de enerji israfına yol açar. Isı pay ölçer sistemi ile tüketime göre paylaştırma, 5627 sayılı Kanun ile zorunlu hale gelmiştir.
Paylaştırma Hesabı Nasıl Yapılır?
Yönetmeliğe göre merkezi ısıtma giderlerinin paylaştırılmasında standart formül şöyledir:
%70 Tüketim Payı: Toplam ısıtma giderinin %70'i, dairelerin ısı pay ölçerlerde okunan tüketim değerlerine göre dağıtılır.
%30 Ortak Alan Payı: Toplam giderin %30'u ise dairelerin metrekaresine göre paylaştırılır. Bu pay; merdiven boşluğu, ortak duvarlar, tesisat kayıpları gibi ortak ısı kayıplarını karşılar.
Hesaplama: Her dairenin faturası = (Daire Tüketimi / Toplam Tüketim) × %70 Gider + (Daire m² / Toplam m²) × %30 Gider
💡 Örnek Hesaplama: 10 daireli bir apartmanda aylık toplam doğalgaz gideri 5.000 TL olsun. Tüketime göre paylaştırmada; 4.000 TL (%70) tüketime, 1.000 TL (%30) metrekaresine göre paylaştırılır. Isı yalıtımı iyi olan, az ısı tüketen daireler ciddi tasarruf sağlar.
Sistemin Sağladığı Faydalar
Adil Faturalandırma: Herkes tükettiği kadar öder, kombisini az yakan komşusunun tüketimini sübvanse etmez.
Enerji Tasarrufu: Kullanıcılar tüketimlerini kontrol etmeye başladığında, binalarda ortalama %20-35 enerji tasarrufu sağlanır.
Konfor Kontrolü: Her daire kendi sıcaklık tercihini yapabilir (termostatik vana ile).
Çevresel Fayda: Daha az yakıt tüketimi = daha az karbon emisyonu.
8. 5627 Sayılı Enerji Verimliliği Kanunu ve İlgili Yönetmelikler
5627 sayılı Enerji Verimliliği Kanunu, 2 Mayıs 2007 tarihinde Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir. Kanunun amacı; enerjinin etkin kullanılması, enerji israfının önlenmesi, enerji maliyetlerinin ekonomi üzerindeki yükünün hafifletilmesi ve çevrenin korunmasıdır.
Isı Pay Ölçer ile İlgili Kritik Yönetmelik
"Merkezi Isıtma ve Sıhhi Sıcak Su Sistemlerinde Isınma ve Sıhhi Sıcak Su Giderlerinin Paylaştırılmasına İlişkin Yönetmelik", 14 Nisan 2008 tarihinde yayımlanmış ve zaman içinde güncellenmiştir. Bu yönetmeliğe göre:
Zorunluluk: Merkezi ısıtma sistemine sahip tüm binalarda (konut, ticari, kamu) ısı pay ölçer veya kalorimetre takılması zorunludur.
Termostatik Vana: Her radyatöre termostatik radyatör vanası (TRV) takılmalıdır. Bu vanalar, oda sıcaklığını ayarlayarak enerji tasarrufu sağlar.
Yetkili Firma: Kurulum ve periyodik muayene, Çevre ve Şehircilik Bakanlığı (güncel: Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı) tarafından yetkilendirilmiş firmalarca yapılmalıdır.
Periyodik Muayene: Isı pay ölçerlerin 5 yılda bir, kalorimetrelerin 10 yılda bir periyodik muayenesi zorunludur.
Ceza Yaptırımı: Yönetmeliğe uymayan bina yöneticilerine ve maliklerine idari para cezası uygulanır (2024 itibarıyla daire başına yaklaşık 2.500-5.000 TL arası).
Uyumluluk Takvimi ve Süreç
Bina Yönetimi Kararı: Kat malikleri kurulu toplanır, ısı pay ölçer sistemine geçiş kararı alır (oy çokluğu yeterlidir).
Yetkili Firma Seçimi: Bakanlıkça yetkilendirilmiş bir firma ile sözleşme yapılır.
Keşif ve Projelendirme: Radyatör sayısı, tesisat tipi, sayaç modeli belirlenir.
Kurulum: Termostatik vana ve ısı pay ölçer montajı yapılır (genellikle 1-2 gün).
Devreye Alma: Cihazlar programlanır, test edilir ve kullanıma açılır.
Periyodik Okuma: Aylık veya dönemlik okumalar başlar.
⚠️ Dikkat: Yetkisiz firmalara kurulum yaptırmak, yasal yaptırımlara ek olarak cihaz garantisini de geçersiz kılar. Diyafonum, bakanlık onaylı yetkili bir firmadır; tüm kurulumlarımız mevzuata tam uyumludur.
9. EN 1434 Standardı ve Uyumluluk
EN 1434, Avrupa Birliği tarafından ısı sayaçları (kalorimetre) için belirlenmiş kapsamlı bir standartlar bütünüdür. Türkiye'de de Türk Standardı olarak kabul edilmiştir (TS EN 1434). Standart, ısı sayaçlarının tasarımından test edilmesine, doğruluk sınıfından işaretlemesine kadar tüm teknik gereklilikleri kapsar.
EN 1434 Standart Ailesi
Standart
Kapsam
Açıklama
EN 1434-1
Genel Gereklilikler
Isı sayaçlarının genel teknik özellikleri, tanımlar ve sınıflandırma
EN 1434-2
Yapısal Gereklilikler
Malzeme, boyut, dayanıklılık ve mekanik gereklilikler
EN 1434-3
Veri Alışverişi
M-Bus ve diğer haberleşme arayüz protokolleri
EN 1434-4
Tip Onay Testleri
Sayaçların laboratuvar ortamında tip onay test prosedürleri
EN 1434-5
İlk Doğrulama
Fabrika çıkışı kalibrasyon ve ilk doğrulama işlemleri
EN 1434-6
Kurulum ve Devreye Alma
Sahada kurulum, devreye alma ve doğrulama prosedürleri
EN 1434 Doğruluk Sınıfları
Isı sayaçları EN 1434'e göre üç doğruluk sınıfına ayrılır:
Sınıf 1 (Class 1) — En Yüksek Hassasiyet: Maksimum bağıl hata ±%2. Genellikle faturalandırma amaçlı kullanılır.
Sınıf 2 (Class 2) — Standart: Maksimum bağıl hata ±%3. En yaygın kullanılan sınıftır.
Sınıf 3 (Class 3) — Temel: Maksimum bağıl hata ±%5. Basit izleme uygulamaları için.
Diyafonum olarak sunduğumuz tüm kalorimetre ve ısı sayaçları EN 1434 Class 2 veya Class 1 sertifikalıdır ve MID (Measurement Instruments Directive) uyumludur.
10. Markalar ve Ürünler
Diyafonum, dünya çapında lider konumda olan dört ana markanın yetkili satış, kurulum ve servis hizmetini Mersin'de sunmaktadır. Her markanın farklı bina tipleri ve bütçelere uygun çözümleri mevcuttur.
Siemens
Almanya
Dünyanın en büyük teknoloji şirketlerinden Siemens, bina otomasyonu ve enerji yönetimi alanında sektör lideridir. Siemens ısı pay ölçerleri (WHE5 serisi) ve kalorimetreleri, endüstriyel dayanıklılık ve gelişmiş M-Bus entegrasyonuyla öne çıkar.
WHE5 serisi elektronik ısı pay ölçer
Ultraheat kalorimetre serisi
Gelişmiş bina yönetim sistemi entegrasyonu
Desigo CC platform uyumluluğu
Kamstrup
Danimarka
1946'dan beri enerji ölçüm teknolojilerinde uzmanlaşmış Danimarkalı Kamstrup, ultrasonik ısı sayaçlarının öncüsüdür. MULTICAL serisi, sektörün en çok tercih edilen kalorimetrelerindendir.
MULTICAL 403 / 603 / 803 serisi
Ultrasonik debimetre (hareketli parça yok)
Smart Metering çözümleri
20 yıla varan pil ömrü
Diehl Metering
Almanya
Diehl Metering (eski adıyla Hydrometer), 1862'den beri ölçüm teknolojileri üreten köklü bir Alman firmasıdır. SHARKY kalorimetreleri ve IZAR kablosuz M-Bus çözümleriyle tanınır.
SHARKY 775 / 774 ultrasonik kalorimetre
IZAR kablosuz M-Bus ekosistemi
IZAR@NET ve IZAR@MOBILE yazılım
HYDROSPLIT ısı pay ölçer
Landis+Gyr
İsviçre
1896'dan beri enerji yönetimi çözümleri sunan Landis+Gyr, özellikle büyük ölçekli projeler ve akıllı şebeke entegrasyonlarında dünya lideridir. Ultrasonik ve mekanik kalorimetre seçenekleri mevcuttur.
ULTRAHEAT T550 / T350 serisi
Gridstream akıllı şebeke platformu
IoT ve bulut tabanlı veri yönetimi
Endüstriyel ölçekli çözümler
Marka Karşılaştırması
Özellik
Siemens
Kamstrup
Diehl
Landis+Gyr
Menşe
Almanya
Danimarka
Almanya
İsviçre
Debimetre Tipi
Ultrasonik / Mekanik
Ultrasonik
Ultrasonik / Mekanik
Ultrasonik / Mekanik
M-Bus Desteği
Kablolu + Kablosuz
Kablolu + Kablosuz
Kablolu + Kablosuz
Kablolu + Kablosuz
EN 1434 Sınıfı
Class 2
Class 2 / Class 1
Class 2
Class 2
Yazılım Ekosistemi
Desigo CC
READy, Kamstrup OPC
IZAR@NET, IZAR@MOBILE
Gridstream
Pil Ömrü (Kablosuz)
10-12 yıl
16-20 yıl
10-12 yıl
10-12 yıl
Fiyat Segmenti
Premium
Premium
Orta-Premium
Premium
11. Isı Pay Ölçer Kurulumu — Adım Adım Rehber
Diyafonum olarak Mersin'de profesyonel kurulum hizmeti veriyoruz. Aşağıda standart bir apartman için ısı pay ölçer sistem kurulum sürecini adım adım açıklıyoruz:
Ön Keşif ve Raporlama: Uzman ekibimiz binanızı ziyaret eder; radyatör sayısı, tipi, boyutu, tesisat yapısı ve mevcut vana durumunu tespit eder. Detaylı keşif raporu hazırlanır.
Teklif Hazırlama: Keşif raporuna dayanarak cihaz sayısı, marka-model seçenekleri ve toplam maliyeti içeren şeffaf bir fiyat teklifi sunulur.
Sözleşme ve Onay: Kat malikleri kurulu veya bina yöneticisi ile sözleşme imzalanır. Kurulum tarihi planlanır.
Termostatik Vana Montajı: Mevcut radyatör vanaları sökülür, yerine EN 215 uyumlu termostatik radyatör vanaları (TRV) takılır. Bu vanalar her radyatörün sıcaklığını bağımsız ayarlamaya imkân verir.
Isı Pay Ölçer Montajı: Her radyatörün belirlenen noktasına (genellikle orta-alt bölge, %75 yükseklik) elektronik ısı pay ölçer cihazı monte edilir. Cihaz, radyatör tipine göre kaynak, cıvata veya özel yapıştırıcı ile sabitlenir.
Cihaz Programlama ve Konfigürasyon: Tüm cihazlar, radyatör tipine ve boyutuna göre doğru katsayılarla programlanır. Kablosuz modellerde frekans kanalı ve veri iletim periyodu ayarlanır. M-Bus master cihazı (kablolu sistemlerde) bağlanır ve yapılandırılır.
Sistem Testi ve Devreye Alma: Tüm cihazların okuma yapıp yapmadığı, veri iletişimi, master-slave haberleşmesi test edilir. Test raporu düzenlenir.
Kullanıcı Eğitimi: Bina sakinlerine ve yöneticiye termostatik vana kullanımı, cihaz okuma, tasarruf ipuçları hakkında kısa bilgilendirme yapılır.
İlk Okuma ve Kayıt: Sistemin başlangıç endeksleri kaydedilir. Bu andan itibaren tüketim biriktirme başlar.
Periyodik Okuma ve Raporlama: Anlaşmaya bağlı olarak aylık veya sezonluk okumalar yapılır; paylaştırma faturaları oluşturulur.
12. Sık Yapılan Hatalar ve Çözümleri
20 yıllık saha tecrübemizle, ısı pay ölçer sistemlerinde en sık karşılaşılan hataları ve bunların çözümlerini aşağıda listeledik. Bu hataların çoğu bilinçsiz kurulum veya kullanıcı müdahalesinden kaynaklanmaktadır.
❌ Hata 1: Radyatör önünün mobilya/perde ile kapatılması. Sonuç: Isı pay ölçer radyatörden yayılan ısıyı doğru ölçemez, ortam sıcaklığı sensörü yanlış değer okur. Tüketim olduğundan düşük veya yüksek hesaplanır. ✅ Çözüm: Radyatör önünde en az 30 cm boşluk bırakın. Perde radyatörün üzerine düşmemeli, pencere denizliğinin altında kalmalıdır.
❌ Hata 2: Isı pay ölçerin sökülmesi veya yerinin değiştirilmesi. Sonuç: Cihaz mühürü bozulur, yasal yaptırım uygulanır. Yetkisiz müdahale tespit edildiğinde en yüksek tüketim değerinden cezai faturalandırma yapılır. ✅ Çözüm: Cihazlara kesinlikle müdahale etmeyin. Arıza veya değişiklik için yetkili firmayı arayın.
❌ Hata 3: Termostatik vananın tamamen kapatılıp uzun süre açılmaması. Sonuç: Daire tamamen soğur, komşu dairelerden ısı transferi olur, nem ve küf problemi başlar. Isı pay ölçer sisteminin mantığına aykırıdır. ✅ Çözüm: Termostatik vanayı asla 0 konumuna getirmeyin. Minimum donma koruma konumunda (genelde ❄ veya *) bırakın.
❌ Hata 4: Yanlış cihaz seçimi — evaporatif cihaz kullanımı. Sonuç: Yönetmelik gereği yeni kurulumlarda evaporatif (buharlaşmalı) cihaz kullanılamaz. Kullanılması durumunda sistem yasal değildir, denetimde ceza uygulanır. ✅ Çözüm: Yalnızca EN 834 uyumlu elektronik ısı pay ölçerleri tercih edin.
❌ Hata 5: Kablosuz sistemde sinyal tekrarlayıcı (repeater) kullanılmaması. Sonuç: Bodrum kat, çatı katı veya sinyal zayıflaması olan bölgelerdeki sayaçlar okunamaz. Veri kaybı olur. ✅ Çözüm: Keşif sırasında sinyal testi mutlaka yapılmalı, gerekiyorsa repeater planlanmalıdır.
❌ Hata 6: Paylaştırma katsayılarının yanlış girilmesi. Sonuç: Her radyatör tipi ve boyutu için farklı değerlendirme katsayısı vardır. Yanlış katsayı, adaletsiz faturalandırmaya yol açar. ✅ Çözüm: Cihaz programlaması mutlaka yetkili ve deneyimli teknisyen tarafından, üretici tablolarına göre yapılmalıdır.
❌ Hata 7: Periyodik muayenenin ihmal edilmesi. Sonuç: 5 yılını dolduran ısı pay ölçerlerin muayenesi zorunludur. Muayene edilmeyen cihazların okumaları yasal olarak geçersiz sayılabilir. ✅ Çözüm: Cihaz kurulum tarihinden itibaren 5 yıllık periyodik muayene takvimi oluşturun. Diyafonum, müşterilerine otomatik muayene hatırlatma hizmeti sunar.
❌ Hata 8: M-Bus kablolamasında polarite hatası (kablolu sistem). Sonuç: M-Bus kablolaması polaritesiz olsa da, art arda gelen cihazlarda yanlış bağlantı (topoloji hatası) veri iletişimini kesebilir. ✅ Çözüm: Bus topolojisi (daisy chain) doğru kurulmalı, yıldız (star) bağlantıdan kaçınılmalıdır. Master-slave sayısı ve mesafe sınırlarına uyulmalıdır.
❌ Hata 9: Cihazların darbelere ve dış etkenlere karşı korunmaması. Sonuç: Darbe, temizlik kimyasalları, aşırı nem gibi etkenler cihazın hasar görmesine veya hatalı okuma yapmasına neden olur. ✅ Çözüm: Cihazları koruyucu kapakla muhafaza edin (opsiyonel aksesuar). Temizlik sırasında kimyasal teması önleyin.
❌ Hata 10: Veri toplama yazılımının güncel tutulmaması. Sonuç: Eski sürüm yazılımlar yeni cihaz modellerini tanımayabilir, güvenlik açıkları oluşabilir, raporlama hataları meydana gelebilir. ✅ Çözüm: Merkezi okuma yazılımınızı düzenli güncelleyin. Diyafonum, yazılım güncelleme ve teknik destek hizmeti verir.
13. Fiyatlandırma
Isı pay ölçer ve M-Bus sistemlerinde fiyatlandırma; bina büyüklüğü, radyatör sayısı, seçilen marka-model, kablolu/kablosuz tercihi ve ek hizmetlere göre değişiklik gösterir. Aşağıda 2024-2025 dönemi için referans fiyat aralıkları verilmiştir. Kesin fiyat için ücretsiz keşif talep etmenizi öneririz.
Hizmet / Ürün
Birim
Fiyat Aralığı (TL)
Açıklama
Elektronik Isı Pay Ölçer (Standart)
Adet
550 - 850
Diehl HYDROSPLIT, Siemens WHE5 serisi
Elektronik Isı Pay Ölçer (Premium)
Adet
850 - 1.200
Kablosuz M-Bus entegre, uzun pil ömürlü
Termostatik Radyatör Vanası (TRV)
Adet
250 - 600
Danfoss, Honeywell, Siemens; köşe/düz tip
Kalorimetre (Isı Sayacı) DN15-DN25
Adet
4.500 - 12.000
Kamstrup MULTICAL, Diehl SHARKY, daire tipi
Kalorimetre (Isı Sayacı) DN40-DN100
Adet
12.000 - 45.000
Kazan dairesi ana sayaç, flanşlı bağlantı
M-Bus Master (Veri Toplayıcı)
Adet
8.000 - 25.000
250 slave kapasiteli, ethernet/LAN çıkışlı
Kablosuz M-Bus Alıcı (Walk-by)
Adet
15.000 - 35.000
El terminali + yazılım dahil
Kurulum İşçilik (Daire Başı)
Daire
1.500 - 4.500
Radyatör sayısına göre değişir
Yıllık Okuma ve Paylaştırma Hizmeti
Daire / Ay
25 - 60
Aylık okuma, fatura paylaştırma, raporlama
Periyodik Muayene (5 Yıl)
Adet
80 - 150
Isı pay ölçer başına, rapor dahil
💰 Örnek Proje Maliyeti: 10 daireli, her dairede 4 radyatör bulunan tipik bir apartman için toplam kurulum maliyeti (cihaz + vana + işçilik) yaklaşık 40.000 - 70.000 TL aralığındadır. Bu yatırım, sağladığı %20-35 enerji tasarrufu ile genellikle 2-3 ısıtma sezonunda kendini amorti eder. Ayrıca yasal zorunluluğu karşılamış olursunuz.
14. Sıkça Sorulan Sorular (SSS)
1. Isı pay ölçer taktırmak zorunlu mu?
Evet, 5627 sayılı Enerji Verimliliği Kanunu ve ilgili yönetmelik gereği, merkezi ısıtma sistemine sahip tüm binalarda (konut, iş yeri, kamu binası) ısı pay ölçer veya kalorimetre takılması zorunludur. Takılmaması durumunda idari para cezası uygulanır. Diyafonum, Mersin'de yasal süreci eksiksiz yürütmenize yardımcı olur.
2. Isı pay ölçer ile kalorimetre arasındaki fark nedir?
Isı pay ölçer, her radyatöre takılan ve oransal tüketim ölçen cihazdır (boyutsuz birim). Kalorimetre ise ısıtma devresindeki toplam enerjiyi kWh veya GJ cinsinden ölçen ana sayaçtır. Dikey tesisatlı merkezi sistemlerde ısı pay ölçer, yatay tesisatlı sistemlerde kalorimetre kullanılır.
3. Kurulum ne kadar sürer?
Standart bir apartman dairesinde (4-5 radyatör) kurulum yaklaşık 45-60 dakika sürer. 10 daireli bir apartmanda ısıtma sezonu dışında 1-2 gün içinde tüm bina tamamlanır. Sezon içinde kombi kapatılarak yine aynı sürede kurulum yapılabilir. Diyafonum, size en uygun zamanı planlar.
4. Isı pay ölçer sistemi ne kadar tasarruf sağlar?
Uluslararası çalışmalar ve Türkiye'deki saha verileri, tüketime göre paylaştırma sistemine geçen binalarda ortalama %20-35 arası enerji tasarrufu sağlandığını göstermektedir. Termostatik vana ile oda sıcaklığını kontrol eden, yalıtımı iyi olan kullanıcılar %50'ye varan tasarruf elde edebilir.
5. Cihazların pili biterse ne olur?
Kablosuz M-Bus ısı pay ölçerlerin pili genellikle 10-12 yıl dayanır. Pilin bittiği tespit edildiğinde, yetkili servis tarafından cihaz değiştirilir (cihazlar mühürlü olduğu için pil değişimi genellikle yapılmaz, komple cihaz yenilenir). Pil ömrü dolan cihaz, garanti ve servis kapsamında uygun fiyatla yenilenir.
6. Walk-by ve drive-by okuma arasındaki fark nedir? Hangisi daha iyi?
Walk-by, personelin el terminaliyle bina etrafında yürüyerek okuma yapmasıdır. Drive-by ise araç üstü antenle, araç bina önünden geçerken okuma yapılmasıdır. Tek bir apartman için walk-by yeterliyken, dağınık yerleşimli çok sayıda bina için drive-by daha ekonomik ve hızlıdır. Diyafonum her iki yöntemi de sunar.
7. M-Bus kablosuz sistemi sağlığa zararlı mı?
Hayır. Kablosuz M-Bus, 868 MHz ISM bandında ve çok düşük güçte (max 25 mW) çalışır. Bu, bir cep telefonunun yaydığı radyo frekans gücünün yaklaşık 1/100'ü kadardır. Cihazlar günde yalnızca birkaç saniye veri iletimi yapar. Tüm cihazlar CE ve RED (Radyo Ekipmanları Direktifi) uyumludur.
8. Mevcut binaya sonradan sistem kurdurmak mümkün mü? Tadilat gerekir mi?
Evet, mevcut binalara sonradan kurulum mümkündür ve herhangi bir tadilat gerektirmez. Kablosuz M-Bus çözümü sayesinde duvar kırma, kablo çekme gibi işlemler yapılmaz. Radyatör vanaları değiştirilir (tak-çıkar) ve ısı pay ölçerler radyatör yüzeyine monte edilir. İşlem temiz ve hızlıdır.
9. Hangi markayı tercih etmeliyim?
Siemens, Kamstrup, Diehl ve Landis+Gyr arasında teknik olarak büyük farklar yoktur; hepsi EN 1434/EN 834 uyumlu, kaliteli ürünlerdir. Seçim; bütçenize, mevcut altyapınıza ve uzun vadeli servis desteğine göre yapılmalıdır. Diyafonum olarak ücretsiz keşifte size en uygun marka-model önerisini sunarız.
10. Periyodik muayene nedir, ne sıklıkla yapılır?
Periyodik muayene, ısı pay ölçer ve kalorimetrelerin yasal olarak belirli aralıklarla test edilip doğruluklarının kontrol edilmesidir. Isı pay ölçerler için 5 yılda bir, kalorimetreler için 10 yılda bir zorunludur. Diyafonum, yetkili muayene hizmeti sunar ve müşterilerine muayene zamanı geldiğinde otomatik hatırlatma yapar.
11. Sistem arızalanırsa ne yapmalıyım?
Cihazlara kesinlikle kendiniz müdahale etmeyin. Diyafonum'un 7/24 teknik destek hattını (0532 576 93 40) arayın. Mersin genelinde aynı gün veya ertesi gün yerinde servis hizmeti veriyoruz. Garanti kapsamındaki arızalar ücretsiz onarılır veya cihaz değiştirilir.
12. Ödeme seçenekleri nelerdir?
Diyafonum, proje büyüklüğüne göre esnek ödeme seçenekleri sunar: peşin ödemede ilave indirim, kredi kartına taksit (bankanıza göre 3-12 taksit) ve büyük projelerde anlaşmalı banka kredisi imkânı. Ayrıca site yönetimleri için toplu ödeme ve fatura karşılığı kurumsal çözümler mevcuttur.
15. Mersin'de Neden Diyafonum?
20 Yıllık Tecrübe: 2004'ten beri Mersin'de zayıf akım, haberleşme ve enerji ölçüm sistemleri alanında hizmet veriyoruz. Binlerce başarılı proje referansımız var.
Bakanlık Yetkili Firma: Isı pay ölçer ve kalorimetre kurulum, servis ve muayene konusunda Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından yetkilendirilmiş firmayız.
Dört Dünya Markası: Siemens, Kamstrup, Diehl ve Landis+Gyr markalarının Mersin'deki yetkili satış ve servis noktasıyız.
Ücretsiz Keşif: Hiçbir bağlayıcılık olmaksızın binanıza gelir, ücretsiz keşif yapar ve en uygun çözümü öneririz.
7/24 Teknik Destek: Kurulum sonrası yalnız bırakmayız. Arıza, soru veya acil durumlarda her zaman ulaşabilirsiniz.
Mersin Geneli Hizmet: Akdeniz, Mezitli, Toroslar, Yenişehir, Tarsus, Erdemli, Silifke, Anamur ve tüm ilçelerde aktif hizmet.
Yasal Danışmanlık: 5627 sayılı Kanun, yönetmelikler, uyumluluk süreci ve yasal yükümlülükler konusunda ücretsiz danışmanlık.
Garanti ve Servis: Tüm ürünlerde en az 2 yıl garanti, ömür boyu teknik servis desteği.
Mersin'de Profesyonel M-Bus ve Isı Pay Ölçer Çözümleri
20 yıllık tecrübe. Siemens, Kamstrup, Diehl, Landis+Gyr yetkili satış ve servis. Bakanlık onaylı kurulum. Ücretsiz keşif için hemen arayın.